ขอเข้าไปดูด้วยคนสิ

posted on 19 Apr 2007 21:46 by nupomme in Accessibility

พึ่งฟังหนังสือ มีชีวิตที่คิดไม่ถึง ของ ดังตฤณ จบ ต้องขอขอบคุณคุณ โจโฉ ที่ได้อ่านหนังสือเล่มนี้เป็นหนังสือเสียง ทำให้คนตาบอดอย่างเราได้มีโอกาสอ่านหนังสือเล่มนี้เหมือนกับคนอื่นๆ ด้วย เอาล่ะเราจะไม่ขอพูดถึงเนื้อหาของหนังสือว่าเกี่ยวกับอะไร แต่จะขอพูดถึงเรื่องที่เกิดต่อจากนั้นหลังจากที่เราอ่านจบละกัน (ถ้าใครอยากรู้ว่าหนังสือเล่มนี้เกี่ยวกับอะไรก็ไปหาอ่านกันเองนะ บอกได้อย่างเดียวว่าอ่านแล้วทำให้อยากทำความดี)

โอเคเข้าเรื่องกันดีกว่า คือว่าในตอนท้ายของไฟล์หนังสือเสียงเล่มนี้ คุณโจโฉได้อ่านโฆษณาหนังสือเล่มอื่นๆ ที่พิมพ์โดยสำนักพิมพ์เดียวกันไว้ด้วย เราได้ฟังชื่อหนังสือเหล่านั้นก็สนใจอยากเข้าไปดูรายละเอียด แต่ปรากฎว่าเข้าไม่ได้ค่ะ! ไม่ใช่ว่าเราเข้าหน้าเว็บของสำนักพิมพ์ไม่ได้หรอกนะ ที่เราว่า เข้าไม่ได้ นี้เราหมายความว่าเว็บนี้ไม่ accessible ค่ะ คือเราใช้โปรแกรมอ่านจอภาพสำหรับคนตาบอดที่ชื่อ JAWS (นายปลาฉลาม) เพื่อช่วยเราอ่านข้อความต่างๆ ที่แสดงบนหน้าจอคอมพิวเตอร์ของเราน่ะ วิธีการอ่านของเราก็จะใช้วิธีการกดปุ่มลูกศรเพื่อเลื่อนไปอ่านข้อความต่างๆ น่ะ แต่ทีนี้ไม่ว่าเราจะกดปุ่มผ่านลิงค์ไหนนี่มันก็จะคลิกลิงค์ให้เราหมดเลย ฉะนั้นแทนที่จะได้อ่านให้จบหน้าแล้วค่อยเลือกลิงค์ที่สนใจ การกลับกลายเป็นว่าไอ้เจ้าคอมฯของเราเลยได้แต่คลิกเปลี่ยนหน้าไปเรื่อยๆ เฮ้อ! เศร้าใจ จะทำไงดีละนี่ อยากรู้อ่ะว่าเค้ามีอะไรกันบ้าง

สิ่งที่ทำได้ก็คือปฏิบัติการป่าล้อมเมือง คือประมาณว่าไป search google.co.th เพื่อจะหาอะไรก็ได้ที่พูดถึงสำนักพิมพ์นี้ ผลก็คือได้แต่อ่านหน้าเว็บของเค้าที่ไม่ใช่หน้า home หรือไม่ก็อ่านข่าวที่พูดถึงสำนักพิมพ์นี้แทน ฮือๆ ให้ความรู้สึกเหมือนถูกปิดประตูไม่ให้เข้าบ้านยังไงยังงั๊นเลย

ไอ้เราก็ไม่รู้หรอกนะว่าเค้าใช้วิธีอะไรในการเขียนหน้าโฮมเพจ เพราะเราก็ไม่ได้เก่งคอมพิวเตอร์อะไร ก็แค่ผู้ใช้ธรรมดาคนหนึ่งเท่านั้นเอง แต่ปัจจุบันปัญหา web accessibility (การเข้าถึงข้อมูลข่าวสารบนหน้าเว็บ) นี่เป็นปัญหาระดับโลก ในต่างประเทศมีมาตรฐานที่ผู้เขียนเว็บควรคำนึงถึงและปฏิบัติในการที่จะเขียนเว็บที่ดีและสามารถเข้าถึงได้โดยผู้พิการที่ต้องใช้ตัวช่วย (อย่างโปรแกรมอ่านจอภาพ) เพื่อที่จะสามารถเข้าถึงข้อมูลข่าวสารบนหน้าเว็บได้ และยังมีโปรแกรมที่ผู้เขียนเว็บจะต้องนำหน้าเว็บที่ตัวเองสร้างขึ้นมาไปทดสอบก่อนว่าผ่าน accessibility test หรือไม่ (เค้าเรียกกันว่า validation) ในประเทศไทยที่รักของเราก็ได้ข่าวว่าเนคเทคกำลังดัดแปลงโปรแกรมตัวนี้อยู่เพื่อให้ง่ายแก่ผู้ใช้ในเมืองไทย

เฮ้อ! ไม่สมกับที่เรียกว่า world wide web เลยแฮะ เพราะไม่ใช่ทุกคนจะเข้าถึงได้ อย่างนี้ถ้าเป็นเว็บที่ขายของออนไลน์ (และรู้สึกว่าเว็บของสำนักพิมพ์ก็น่าจะมีการขายออนไลน์ด้วย) ก็เสียลูกค้าไปบางส่วนล่ะ (ก็เข้าไปดูเว็บไม่ได้ จะให้ซื้อได้ไงอ่ะ) อยากให้คนเขียนเว็บในเมืองไทยรับรู้เรื่อง web accessibility กัน และช่วยนำไปปฏิบัติกันด้วยก็จะดีมาก ยุคนี้เป็นยุคโลกาภิวัฒน์แล้ว และชาวโลกเค้าก็ตื่นตัวกันมากในเรื่อง accessibility กันแล้ว คนไทยเราจะยอมถูกทิ้งไว้ข้างหลังหรือ???

มีตัวอย่างจะเล่าให้ฟัง เมื่อสองปีก่อนตอนที่เรามาเรียนปริญญาโทที่อังกฤษนี่ มีเพื่อนคนไทยคนนึงเค้าเรียนเกี่ยวกับ e-business แล้วเค้าต้องทำหน้าเว็บจำลองเพื่อขายของให้กับบริษัทแห่งหนึ่งเป็นงานโปรเจ็กท์ของเค้า เค้าบอกว่าอาจารย์ที่ปรึกษาบอกให้เค้าคำนึงถึงเรื่องนี้ด้วย และเผอิญว่ามีเราเป็นคนตาบอดคนไทยที่เค้ารู้จัก อาจารย์ก็เลยบอกให้เพื่อนเราเอาเว็บที่เขียนเสร็จแล้วมาให้เราทดสอบก่อนที่จะเอาไปส่งอาจารย์ อีกตัวอย่างก็คือมหาวิทยาลัยวอริคที่เราเรียนอยู่เค้าจะปรับปรุงหน้าเว็บ เค้าให้เราช่วยไปทดสอบเว็บให้ และตัวผู้เขียนเว็บเองก็มีโปรแกรมอ่านจอภาพแบบ demo ที่สามารถใช้ได้สี่สิบนาทีอยู่ในคอมพิวเตอร์ของเค้าเองด้วยเพื่อทดสอบ accessibility ก่อนที่เค้าจะ launch หน้าเว็บนั้นๆ ให้คนภายนอกได้ใช้กัน

นี่ก็คงแสดงให้เห็นได้ว่าในประเทศอื่นเค้าให้ความสำคัญเรื่องคนพิการกันแค่ไหน

สุดท้ายก่อนจบเราอยากบอกว่าไม่ใช่แค่เว็บของสำนักพิมพ์นี้เท่านั้นที่คนพิการอย่างเราไม่สามารถเข้าถึงได้ แต่ยังมีเว็บอื่นๆ อีกหลายเว็บที่เป็นปัญหาสำหรับคนพิการอย่างพวกเรา แม้แต่เว็บของภาครัฐเองก็ตามที

(หมายเหตุ : ข้อความที่เขียนนี้ไม่ได้มีเจตนาเพื่อโจมตีแต่อย่างใด เพียงแต่เป็นประสบการณ์และความคิดเห็นของคนตาบอดคนหนึ่ง จุดประสงค์ที่เขียนนี้ก็เพื่อ

ติเพื่อก่อ เท่านั้นค่ะ)
edit @ 2007/04/28 19:43:16

Comment

Comment:

Tweet

เห็นด้วยอย่างมากค่ะ ตอนนี้กำลังทำwebsite ของตัวเองอยู่เหมือนกัน จะไม่ลืมให้ความสำคัญกับเรื่องนี้ค่ะ

#5 By โอ๋ (124.120.132.71) on 2008-05-21 16:45

#4 By (125.24.2.105) on 2008-05-17 13:00

#3 By (125.24.2.105) on 2008-05-17 13:00

อ่านแล้วก็ได้แต่ร้องเออออตามกันไป จะว่าไปแล้วเมืองไทยก็ไม่ได้ว่าแย่ไปหมด กฎหมายเรื่อง information accessibility ก็มีออกมาแล้ว (แต่ไม่รู้ว่าฉบับใหม่มีด้วยไหมนะ) ที่ติดกันอยู่คือการประชาสัมพันธ์กับการตระหนักรู้ของคนในสังคมมากกว่า ถ้าสองตัวนี้ถูกผลักดันเมื่อไหร่ คิดว่าการท่องเนตของคนตาบอดคงสดใสมากกว่านี้

#2 By Apple (149.159.2.18) on 2007-04-28 02:10

ตอนนี้ บริษัท AIS กำลังพัฒนาโปรแกรมให้คนตาบอดใช้ทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ เพราะฉะนั้น เมืองไทยก็ถือว่าเริ่มตื่นตัวกันแล้วครับ และแว่วกับการมี... สำหรับตาบอด บอกไม่ได้เอาไว้แน่นอนแล้วจะมาบอกนะครับ บายครับ

#1 By PjPancake on 2007-04-21 13:27