SA to go...กับอิสรภาพในการใช้คอมพิวเตอร์ของคนตาบอด
posted on 08 Aug 2007 22:44 by nupomme in Accessibilityวันก่อนได้ฟังรายการ In Touchจาก BBC Radio 4 ของอังกฤษ รายการนี้เป็นรายการยี่สิบนาที ออกอากาศทุกวันอังคารเวลาประมาณสองทุ่มกว่า แต่เรามักจะฟังรายการย้อนหลังจากบนเว็บมากกว่า รายการนี้จัดโดยดีเจตาบอด และเป็นรายการที่พูดถึงเรื่องต่างๆ ในชีวิตของคนตาบอดค่ะ เราได้ฟังรายการวันที่ 3 กรกฎาคม เลยได้ของเล่นใหม่มาแนะนำให้เพื่อนๆ ที่อยากรู้ว่าไอ้เจ้าโปรแกรมอ่านจอภาพนี่มันเป็นยังไง ได้เอาไปลองใช้เล่นกันดูค่ะ
ไอเดียหลักก็คือคนตาบอดมีข้อจำกัดในการที่จะใช้คอมพิวเตอร์ที่มีให้บริการอยู่ตามที่ต่างๆ ไม่เหมือนกับคนสายตาปกติที่สามารถใช้คอมพิวเตอร์เครื่องไหนก็ได้ที่มีอินเตอร์เน็ตเพื่อเช็คเมลเวลาที่เราไปข้างนอก แต่พวกเราคนตาบอดทำอย่างนั้นไม่ได้เพราะพวกเราต้องใช้คอมพิวเตอร์ที่มีโปรแกรมอ่านจอภาพช่วยในการใช้คอมพิวเตอร์อย่างที่เคยพูดไปแล้ว ทำให้เรามีข้อจำกัดมากกว่า ถ้าไม่แบกคอมพิวเตอร์ไปไหนมาไหนด้วย ก็อาจต้องพึ่งคนสายตาปกติช่วยอ่านข้อความบนหน้าจอให้ฟัง ซึ่งเป็นการไม่สะดวกอย่างยิ่ง
ดังนั้นก็เลยมีคนคิดค้นวิธีการที่จะให้คนตาบอดสามารถเข้าใช้คอมพิวเตอร์เครื่องไหนทำงานหรือเช็คเมลก็ได้ ไม่จำเป็นที่จะต้องใช้เครื่องประจำของตัวเอง โดยมีวิธีการก็คือ ผู้ใช้สามารถเข้าไปที่เว็บของ system access to goแล้วก็จะมีเสียงโปรแกรมอ่านจอภาพขึ้นมาให้เราสามารถใช้งานได้ทันทีค่ะ
เพื่อนๆ สามารถเข้าไปลองเล่นดูได้นะคะ เผื่อจะได้เข้าใจมากขึ้นค่ะว่าพวกเราคนตาบอดใช้คอมพิวเตอร์กันยังไง (นอกจากจะได้อ่านจากที่เราเล่าแล้ว จะได้ลงมือทดลองจริงไงคะ) แต่ขอบอกไว้ก่อนว่าเสียงอาจฟังยากสำหรับคนที่ยังไม่ชินนะคะ เพราะว่าเป็นเสียงสังเคราะห์ค่ะ เอาเป็นว่าไปลองเล่นดูละกันค่ะ อ้อ! เทคนิคเล็กๆ น้อยๆ นะคะ คือถ้าเปิดโปรแกรมขึ้นมาแล้วให้งดใช้เม้าส์คลิกนะคะ แต่ให้ใช้คีย์บอร์ดแทนค่ะ อย่างพวกลูกศรขึ้น ลง ซ้าย ขวา น่ะค่ะ ตอนนี้ยังเป็นช่วงทดลองอยู่ค่ะ เค้าจะมีให้เลือกว่าเราจะลองแบบ demo10 นาที หรือจะลองลงทะเบียนเพื่อทดสอบใช้งานในช่วงระยะหนึ่งค่ะ (ไม่รู้ว่านานเท่าไหร่ ไม่ได้ลองค่ะ :P)
เราบอกวิธีที่จะเรียกโปรแกรมก่อนละกันนะคะ คือเมื่อเข้าไปหน้าเว็บแล้วจะมีเสียงพูดขึ้นมาว่าถ้าจะใช้โปรแกรมก็ให้กด enter ค่ะ ก็กดไปตามเค้าบอกนะคะ หลังจากนั้นเสียงก็จะบอกให้กด alt+r ค่ะ เสร็จแล้วโปรแกรมก็จะบอกให้กด alt+r อีกทีค่ะ (สรุปคือกดสองที) หลังจากนั้นตัวโปรแกรมก็จะเริ่มโหลดค่ะ ระหว่างโหลดก็จะมีเสียงบอกด้วยว่าโหลดไปกี่เปอร์เซ็นต์แล้ว พอครบร้อยเปอร์เซ็นต์หน้านี้ก็จะถูกปิดไปนะคะ หลังจากนั้นก็ให้เราไปเปิดหน้า IE ขึ้นมาใหม่ค่ะ แล้วก็ลองเล่นดูได้เลยค่ะ เพื่อนๆ จะลองไปเช็คเมลดูก็ได้นะคะ ขอให้สนุกกับการทดลองค่ะ
คำสั่งคีย์บอร์ดที่เป็นประโยชน์ค่ะ
Fn+m ย่อหน้าต่างที่เปิดทั้งหมดลงไปที่ task bar ค่ะ
Alt+d หรือ ctrl+o เพื่อไปยัง address bar แล้วพิมพ์ url ที่ต้องการได้เลยค่ะ พิมพ์เสร็จก็กด enter นะคะ
H กดตัวนี้ไปเรื่อยๆ โปรแกรมก็จะพาเรากระโดดไปยัง heading ต่างๆ ค่ะ
B กดตัวนี้เพื่อกระโดดไปตามปุ่มต่างๆ ค่ะ
Ins+f7 link list ค่ะ เพื่อช่วยให้เราไปยังลิงค์ที่ต้องการได้เร็วขึ้น โดยที่ไม่ต้องไปหาว่ามันอยู่ส่วนไหนของหน้า ถ้าเรารู้ว่าลิงค์ที่เราจะไปขึ้นต้นด้วยตัวอะไรก็กดตัวอักษรที่ขึ้นต้นลิงค์นั้นๆ ได้เลยค่ะ เช่น ถ้าจะไปที่ sign out ก็ให้กด s ไปเรื่อยๆ จนกว่าจะเจอคำว่า sign out ค่ะ
Ins+pg down กดตัวนี้เพื่อเช็คสถานะในการโหลดหน้าเว็บค่ะ
ลูกศรขึ้น, ลง เพื่อเลื่อนอ่านทีละบรรทัดค่ะ
ลูกศรซ้าย, ขวา เพื่อเลื่อนอ่านทีละตัวอักษรค่ะ (ถ้าจะอ่านทีละคำให้กด ctrl+ลูกศรซ้าย, ขวาค่ะ)
เอาล่ะ...เท่าที่นึกออกก็มีเท่านี้ค่ะ ถ้าใครไปลองเล่น ยังไงก็เข้ามาเล่าให้ฟังกันด้วยนะคะ
ป.ล. โปรแกรมยังอ่านภาษาไทยไม่ออกนะคะ ใช้ได้แต่ภาษาอังกฤษค่ะ
#1 By วัชระ on 2007-08-10 15:59